Ég var að þvælast á Háskólasvæðinu eitt kvöld, hafði klukkutíma til að drepa og ákvað að nýta tímann og lesa eina fræðigrein. Ég fór inn í VR-II, sem er húsnæði sem ég þekki vel frá því ég var að læra tölvunarfræði, fann laust hringborð frammi á gangi á annari hæðinni, skellti á mig heyrnartólum og hóf lesturinn. Líklega var þetta ekki besti staðurinn til að læra þetta kvöld, því á næsta borði við mig voru þrír unglingar, líklega fyrsta árs nemar, sem töldu sig vera að læra. Þennan klukkutíma sem ég var á svæðinu þá voru þau að spjalla og vesenast í símanum sínum, svo kom kannski 5 mínútna pása sem þau þóttust öll vera að læra og svo byrjaði aftur spjallið. Síðan komu tveir mismunandi aðilar til þeirra til að spjalla, því þau voru svo sýnileg frammi á gangi. Það sem mér þótti áhugavert, var að einn gaurinn var að monta sig á því hvað hann væri duglegur að læra, hann væri búinn að læra í allan dag og ætlaði að læra til tíu um kvöldið. Nokkru seinna ákváðu tvö þeirra að fara í sund, en þessi sem ætlaði að læra til tíu varð eftir, hann bara mátti ekki við því að fara með þeim, hann þyrfti að læra.

Það að vera í skólanum, með opna bók flokkast ekki sjálfkrafa sem “að vera að læra”. Ég er ekki að gera lítið úr félagslega þættinum, það var mjög gaman hjá þeim, en afhverju ekki bara að gera eitthvað saman í stað þess að þykjast vera að læra. Námsmaður með fulla einbeitingu í einn klukkutíma, þar sem nánast allt álag vinnsluminnisins fer í að læra, lærir mun meira en námsmaður sem situr marga klukkutíma í skólanum og þykist vera að læra.
Það að “multitaska” þegar maður ætti að vera að læra eða vinna, hefur mikil áhrif á afköst. Klassísk rannsókn Rubinstein, Meyer og Evans (2001) sýndi fram á að skipting á milli verkefna getur kostað allt að 40% af framleiðni tíma. Það þýðir að verkefni sem ætti að taka 60 mínútur getur tekið allt að 100 mínútur ef maður er stöðugt að skipta á milli verkefna.
Cal Newport, prófessor í University of Georgetown í Bandaríkjunum hefur mikið skrifað um námstækni og einbeitta vinnu (2006). Hann stillir þessu þannig upp að þegar við erum að læra, þá getum við gefið einbeitingu okkar einkunn á bilinu 1 til 10. Ef ég vinn með einbeitinguna 10 í þrjá klukkutíma, þá afkasta ég jafnmikið og ef ég vinn með einbeitinguna 3 í 10 klukkutíma. Jafnan hans lítur svona út:
work accomplished = time spent × intensity of focus eða
efnið sem ég næ að afkasta = tími sem ég ver í námið x einbeiting
Þetta líkan Newport er ekki byggt á nákvæmum mælingum heldur er þetta hugmyndafræðilegt líkan sem hann þróaði út frá viðtölum við bestu nemendur háskóla í Bandaríkjunum.
Tökum dæmi um 10. bekking, sem ætlar að reikna jöfnudæmi heima í stærðfræði. Ef hann situr með opinn síma og með hálfan hug í 2 klukkustundir (einbeiting 3/10), þá afkastar hann jafnmiklu og ef hann lokar á sig inni í herbergi með fullri einbeitingu í 40 mínútur (einbeiting 9/10). Munurinn milli þessa valkosta er 80 mínútur, sem hægt er að nýta í eitthvað skemmtilegt í staðinn.
Lykillinn að því að ná góðri einbeitingu er að taka burtu allt óþarfa áreiti þannig að vinnsluminnið geti nýtt alla orku í að læra. Hérna er dæmi um námsaðstæður sem nemendur geta skapað sér til þess að lágmarka óþarfa áreiti:
- Veldu stað til að læra á, þar sem þú verður ekki fyrir truflun (of mikið sjónáreiti getur valdið óþarfa álagi á vinnsluminnið)
- Veldu stað til að læra á, þar sem enginn annar mun trufla þig
- Notaðu heyrnartól ef það hjálpar þér að halda einbeitingu
- Settu símann þinn á hljóðlausa stillingu í eldhússkúffu ef þú ert heima hjá þér (eða ofan í tösku ef þú ert í skólanum eða á bókasafninu)
- Vertu með öll gögn hjá þér sem þú þarft til að læra efnið, t.d. kennslubókina, skriffæri, vasareikni o.s.frv.
- Hafðu hjá þér vatnsbrúsa eða glas (hvort sem þú drekkur það eða ekki)
Ef ég sný sögunni að mér, þá náði ég að lesa greinina á þessum klukkutíma, ég hefði getað verið fljótari og með meiri einbeitingu, en ég náði markmiði mínu – svo ég var sátt.
Varðandi spurninguna Hvað á ég að eyða miklum tíma í að læra? Þetta er spurning sem enginn unglingur er að velta fyrir sér, enda ætti spurningin frekar að vera Hvernig get ég hámarkað einbeitinguna mína þegar ég er að læra?
Bestu kveðjur,
Gyða stærðfræðikennari
hjá stærðfræði.is
Heimildir
Newport, C. (2006). How to become a straight-A student: The unconventional strategies real college students use to score high while studying less. Broadway Books.
Rubinstein, J. S., Meyer, D. E., & Evans, J. E. (2001). Executive control of cognitive processes in task switching. Journal of Experimental Psychology: Human Perception and Performance, 27(4), 763-797. https://doi.org/10.1037/0096-1523.27.4.763
Hér er hægt að nálgast frítt eintak af þessari grein: https://www.apa.org/pubs/journals/releases/xhp274763.pdf
